Geen FIOD verhoren en voorlopige hechtenis voor AFM-voorzitter

Hoogwaardigheidsbekleder strafbaar
Oud-AFM bestuurder en rechter A.W. Kist had in zijn tijd als voorzitter van de Autoriteit Financiële Markten in functie voorkennis bij de handel in aandelen maar deze voorkennis had volgens het OM ‘geen enkele rol’ gespeeld bij de verkoop. Het leverde een bericht op in het Financieele Dagblad van 16 april 2008, maar was verder niet nadrukkelijk in het nieuws. Opmerkelijk.

Maar niet vervolgd
Medio vorig jaar verkocht Kist 410 aandelen Fortis voor circa € 10.000,-. Hij wist op dat moment dat Fortis aasde op de ABN Amro bank. De aandelen zijn daarna aanzienlijk in waarde gedaald. Het is opvallend dat het OM zo snel weet te melden dat dit ‘in beginsel strafbaar’ is, maar dat er geen strafrechtelijke vervolging wordt ingesteld omdat de voorkennis van Kist geen rol zou hebben gespeeld bij de verkoop. Kist beroept zich er op dat het OM en de AFM zeggen dat er geen integriteitsprobleem is. Hoe weet het OM dat zo zeker?

Beslissing rammelt en is niet transparant
Het OM baseert zich op een rapportje van tien bladzijden van het AFM, het toezichthoudend orgaan waarvan Kist op dat moment zelf voorzitter is. ‘Erg dom’ zegt het AFM en daar blijft het kennelijk bij. Voorts neemt het OM bij zijn beslissing een adviesje in aanmerking van de advocaat die Kist (of het AFM?) heeft ingeschakeld. En wie is die advocaat: oud-officier van justitie mr. H.J. Biemond, 'part of the establishment'.

Kist zou volgens de AFM “niet bewust” misbruik hebben gemaakt van de voorkennis. Waar hebben we die tekst eerder gehoord? Officier van justitie Tonino die een PC op straat dumpte met een veelvoud aan kinderporno op de computer. Ook toen was het OM er als de kippen bij om te bezweren dat Tonino de porno “niet bewust” op zijn PC had binnengehaald.

Op geen enkele wijze wordt duidelijk of het OM de stellingen van AFM en Biemond enigszins kritisch heeft getoetst. Kist heeft in 2007 ook nog maandenlang gerommeld met aandelen ABN Amro. De prooi. Kist zegt dat hij zich bewust was van de fout en zelf de zaak heeft aangemeld bij de afdeling Compliance van de AFM. Maar het is niet bekend wanneer en hoe dat gemeld is. En waarom houdt Kist geheim welke bank als eerste twijfels had? Hij stelt voorts niet te hebben geweten dat hij aandelen Fortis in zijn bezit had, terwijl hij nota bene zijn effecten heeft moeten aanmelden bij de afdeling Compliance. Kist beweert verder met droge ogen dat de ‘timing’ bij een bod van Fortis op ABN Amro geen voorkennis zou opleveren omtrent de koersbewegingen van aandelen Fortis. Kortom: zijn hele verhaal roept meer vragen op dan dat het beantwoord. 

Ongelijke behandeling
Het OM – oud collega’s van Biemond – ziet in dit geval kennelijk geen reden voor een aanhouding, verhoren door de FIOD en/of Rijksrecherche – die overigens standaard zeer mild is voor collega-ambtenaren - het afluisteren van zijn telefoon, het plaatsen van camera’s in zijn kantoor en huis, laat staan inbeslagneming van huis en haard, dure hobbygoederen, etc. Hoe anders is het recht en de behandeling ten aanzien van de iets meer gewone ondernemer, onderneming of particulier die verdacht wordt van strafbare feiten?

De richtlijnen schrijven aan het OM voor dat ‘maatschappelijk aansprekende personen’ voor fraude met voorrang worden vervolgd. Hier is sprake van zo’n persoon. Gezien het verschil in behandeling is dit vervolgingsbeleid op papier van het OM in de praktijk geheel ongeloofwaardig. Dit riekt naar klassejustitie en afscherming van personen van de staat. Gaat Nederland op Italië lijken?

Utrecht, 24 april 2008                                                    J.H. Peek